Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ παραδέχθηκε την Παρασκευή ότι εξετάζει το ενδεχόμενο περιορισμένου στρατιωτικού πλήγματος κατά του Ιράν, την ώρα που το Πεντάγωνο του έχει παρουσιάσει σειρά σεναρίων, μεταξύ των οποίων και επιλογές που περιλαμβάνουν στοχοποίηση του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ και του γιου του, Μοτζτάμπα. Οι πληροφορίες προέρχονται από πολλαπλές πηγές που επικαλούνται ανώτερους αξιωματούχους της αμερικανικής διοίκησης.
«Το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι το σκέφτομαι», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια πρωινού γεύματος στον Λευκό Οίκο με κυβερνήτες των ΗΠΑ, όταν ρωτήθηκε για το ενδεχόμενο περιορισμένης επίθεσης εάν η Τεχεράνη δεν καταλήξει σε συμφωνία για το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Προχωρημένα σχέδια στρατιωτικής δράσης
Σύμφωνα με το Reuters, ο σχεδιασμός των ΗΠΑ για το Ιράν έχει φτάσει σε «προχωρημένο στάδιο», με επιλογές που περιλαμβάνουν στοχευμένες επιθέσεις σε πρόσωπα, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης επιχείρησης που θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη.
Το Axios ανέφερε ότι ανάμεσα στα σενάρια που παρουσιάστηκαν στον Τραμπ περιλαμβάνεται και εκείνο της εξουδετέρωσης του Χαμενεΐ και του γιου του, ο οποίος θεωρείται πιθανός διάδοχος του 86χρονου ανώτατου ηγέτη. «Έχουν κάτι για κάθε σενάριο. Ένα σενάριο εξοντώνει τον Αγιατολάχ, τον γιο του και τους μουλάδες», δήλωσε ανώτερος σύμβουλος του Τραμπ στο Axios.
Δεύτερη πηγή επιβεβαίωσε ότι το σχέδιο αυτό παρουσιάστηκε στον Αμερικανό πρόεδρο πριν από μερικές εβδομάδες. Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, αρνήθηκε να σχολιάσει λεπτομέρειες, λέγοντας: «Τα μέσα ενημέρωσης μπορούν να συνεχίσουν να κάνουν όσες εικασίες θέλουν για τις σκέψεις του Προέδρου, αλλά μόνο ο Πρόεδρος Τραμπ ξέρει τι μπορεί ή δεν μπορεί να κάνει».
Αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Μεσόγειο
Το αεροπλανοφόρο USS Gerald R. Ford, το πιο προηγμένο στον κόσμο, εισήλθε την Παρασκευή στη Μεσόγειο, ενισχύοντας την ομάδα κρούσης του USS Abraham Lincoln που βρίσκεται ήδη κοντά στο Ιράν. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ένα αρχικό περιορισμένο πλήγμα, εφόσον εγκριθεί, θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μέσα σε λίγες ημέρες, στοχεύοντας στρατιωτικές ή κυβερνητικές εγκαταστάσεις, με πιθανότητα κλιμάκωσης εάν η Τεχεράνη δεν σταματήσει τον εμπλουτισμό ουρανίου.
Διπλωματία και πυρηνική συμφωνία
Παρά τη στρατιωτική κινητοποίηση, ο Τραμπ έθεσε προθεσμία 10 έως 15 ημερών για την επίτευξη συμφωνίας με το Ιράν, δηλώνοντας την Πέμπτη ότι «πολύ άσχημα πράγματα θα συβούν» εάν δεν υπάρξει αποτέλεσμα. Πρόσθεσε ότι οι απεσταλμένοι του, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, είχαν «παραγωγικές συναντήσεις» με Ιρανούς εκπροσώπους.
Σύμφωνα με το Axios, η κυβέρνηση Τραμπ φέρεται να εξετάζει ιρανική πρόταση που θα επιτρέπει «συμβολικό» εμπλουτισμό ουρανίου, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα οδηγεί σε παραγωγή πυρηνικού όπλου. Οι δημόσιες θέσεις των δύο πλευρών παραμένουν πάντως απομακρυσμένες – ο Τραμπ επιμένει σε μηδενικό εμπλουτισμό, ενώ η Τεχεράνη θεωρεί τον εμπλουτισμό αναφαίρετο δικαίωμά της. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγκτσί, δήλωσε ότι η χώρα του θα υποβάλει σύντομα λεπτομερές σχέδιο πρότασης προς την Ουάσιγκτον.
Απειλές απάντησης από την Τεχεράνη
Η Τεχεράνη απάντησε με προκλητικό τόνο. Ο Χαμενεΐ, σε ομιλία του στις 17 Φεβρουαρίου, απέρριψε τις αμερικανικές απαιτήσεις για διακοπή του εμπλουτισμού. Προειδοποίησε ότι τα όπλα που διαθέτει το Ιράν μπορούν να «στείλουν ένα αεροπλανοφόρο στον βυθό της θάλασσας».
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης προειδοποίησε ότι οι αμερικανικές βάσεις στην περιοχή θα αποτελέσουν «νόμιμους στόχους» σε περίπτωση επίθεσης.
Καμία τελική απόφαση δεν έχει ληφθεί ακόμη. Σύμβουλος του Τραμπ ανέφερε στο Axios ότι ο πρόεδρος «θα μπορούσε να αποφασίσει για επίθεση ανά πάσα στιγμή», ενώ άλλος σημείωσε ότι ίσως να μην εγκρίνει ποτέ στρατιωτική ενέργεια. Οι επόμενες ημέρες, όπως εκτιμούν αξιωματούχοι, θα δείξουν αν θα επικρατήσει η διπλωματία ή η στρατιωτική δράση, καθώς το παράθυρο ευκαιρίας φαίνεται να στενεύει επικίνδυνα.
