Στις ελληνοτουρκικές σχέσεις η ψυχραιμία και ο διάλογος είναι αναγκαία στοιχεία. Δεν αρκούν, όμως, όταν απέναντί σου έχεις μια χώρα που εξακολουθεί να διατυπώνει ευρύτερες διεκδικήσεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σήμερα αξίζει να θυμηθούμε την κριτική που είχε ασκήσει ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς στην πολιτική των «ήρεμων νερών». Ο ίδιος είχε υποστηρίξει ότι η αποκλιμάκωση δεν πρέπει να συγχέεται με την επίλυση των προβλημάτων και είχε αναφερθεί στις τουρκικές NAVTEX και στην κρίση της Κάσου.
Η Διακήρυξη των Αθηνών του 2023 αποτέλεσε ένα πλαίσιο πολιτικής δέσμευσης για φιλικές σχέσεις και αποφυγή ενεργειών που υπονομεύουν την ειρήνη. Είναι, όμως, σημαντικό να θυμόμαστε ότι το ίδιο το κείμενο αναφέρει ρητά πως δεν αποτελεί διεθνή συμφωνία με δεσμευτική ισχύ και δεν δημιουργεί νομικά δικαιώματα ή υποχρεώσεις.
Παράλληλα, η Τουρκία εξακολουθεί να προβάλλει θέσεις τις οποίες η Ελλάδα θεωρεί αντίθετες προς το Διεθνές Δίκαιο, μεταξύ άλλων σχετικά με το καθεστώς νησιών και θαλάσσιων περιοχών. Ακόμη και τον Αύγουστο του 2026, η Αθήνα αντέδρασε στις τουρκικές μονομερείς αποφάσεις για θαλάσσια πάρκα, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορούν να δημιουργήσουν τετελεσμένα ή να επηρεάσουν ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.
Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι η ένταση. Είναι μια εξωτερική πολιτική με διάλογο όπου χρειάζεται, αλλά και σαφείς κόκκινες γραμμές, ισχυρή αποτρεπτική ικανότητα και αποφασιστική υπεράσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας.
Η καλή γειτονία δεν οικοδομείται με φοβικά σύνδρομα ούτε με ευχολόγια. Οικοδομείται όταν και οι δύο πλευρές γνωρίζουν τα όρια και τα σέβονται.
Γιατί, τελικά, η πραγματική ειρήνη απαιτεί και κάτι ακόμη: σεβασμό, ο οποίος κερδίζεται με ψυχραιμία, συνέπεια και αποφασιστικότητα.
