Σε κλοιό έντονης αβεβαιότητας και καθημερινής πίεσης βρίσκεται η ελληνική κοινωνία, με τους πολίτες να προετοιμάζονται για έναν εξαιρετικά δύσκολο χειμώνα, υπό το βάρος του υψηλού κόστους ζωής.
Η πανελλαδική έρευνα κοινής γνώμης της Metron Analysis για λογαριασμό του MEGA News 104,6 αποτυπώνει ανάγλυφα τις βαθιές ανησυχίες για την πορεία της χώρας. Ταυτόχρονα, όμως, αναδεικνύει και ένα αξιοσημείωτο εύρημα: τη σταθερή πίστη των πολιτών στη δύναμη της πολιτικής να βελτιώσει την καθημερινότητά τους, στρέφοντας το βλέμμα με σαφείς προσδοκίες προς τις επερχόμενες εκλογές της άνοιξης.
Πώς βλέπουν οι πολίτες τον χειμώνα που έρχεται
Η έρευνα αποκαλύπτει ότι η πλειονότητα των ελληνικών νοικοκυριών εισέρχεται στον χειμώνα με εξαιρετικά περιορισμένες οικονομικές αντοχές.
Η καθημερινότητα εξελίσσεται σε έναν διαρκή αγώνα επιβίωσης, καθώς το 36% των ερωτηθέντων δηλώνει κατηγορηματικά ότι τα χρήματα δεν επαρκούν και εξαντλούνται πριν από το τέλος του μήνα. Παράλληλα, ένα πρόσθετο 46% αναφέρει ότι καταφέρνει να ανταπεξέλθει «ίσα ίσα», γεγονός που σημαίνει ότι πάνω από οκτώ στους δέκα Έλληνες στερούνται οποιασδήποτε οικονομικής άνεσης ή ασφάλειας. Στον αντίποδα, μόλις το 18% των πολιτών έχει τη δυνατότητα να αποταμιεύει, ποσοστό που, παρά τη μικρή άνοδο σε σχέση με το παρελθόν, παραμένει εξαιρετικά χαμηλό για να ανατρέψει τη γενικευμένη αίσθηση οικονομικής ασφυξίας.
Προβλήματα που «τρομάζουν»
Οι προσδοκίες των πολιτών για το άμεσο μέλλον είναι έντονα απαισιόδοξες, με την ακρίβεια και την ανασφάλεια να κυριαρχούν.
Το σούπερ μάρκετ και η ενέργεια αποτελούν τις μεγαλύτερες «ανοιχτές πληγές» για τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Συγκεκριμένα, το 81% των ερωτηθέντων εκφράζει τη βεβαιότητα ότι οι τιμές των καταναλωτικών αγαθών στα ράφια θα χειροτερέψουν, ενώ το 80% αναμένει περαιτέρω επιδείνωση στο κόστος των καυσίμων και της ενέργειας.
Η ανησυχία όμως δεν περιορίζεται μόνο στο πορτοφόλι. Η κοινωνική ανασφάλεια εντείνεται, με το 69% να προβλέπει επιδείνωση της κατάστασης στα ζητήματα παραβατικότητας και εγκληματικότητας.
Επιπλέον, το στεγαστικό πρόβλημα αναδεικνύεται σε μείζον ζήτημα για τη νέα γενιά και τις οικογένειες, καθώς το 66% των πολιτών εκτιμά ότι οι συνθήκες εύρεσης στέγης και το ύψος των ενοικίων θα επιδεινωθούν ακόμη περισσότερο το επόμενο διάστημα.
Υψηλές προσδοκίες από την κάλπη
Παρά τη σκληρή πραγματικότητα και τις δυσοίωνες προβλέψεις, η ελληνική κοινωνία αρνείται να διολισθήσει στην παραίτηση ή τον μηδενισμό.
Αντίθετα, καταγράφεται ισχυρή πίστη στους δημοκρατικούς θεσμούς και στη μετασχηματιστική δύναμη της πολιτικής: Ποσοστό 76% των πολιτών δηλώνει ότι η πολιτική μπορεί πράγματι να βελτιώσει τις ζωές των ανθρώπων.
Οι πολίτες έχουν πολύ συγκεκριμένη εικόνα για το πώς πρέπει να επέλθει αυτή η βελτίωση και τι περιμένουν από την επόμενη κυβέρνηση και το πολιτικό σύστημα. Περισσότεροι από οκτώ στους 10 (86%) περιμένουν λύσεις μέσα από συγκροτημένα κυβερνητικά μέτρα, ενώ το 72% δίνει έμφαση στις διεκδικήσεις της αντιπολίτευσης και το 65% στον ρόλο των συνδικάτων.
Αξιοσημείωτο είναι δε ότι το ρουσφέτι και οι πελατειακές σχέσεις απορρίπτονται σε μεγάλο βαθμό, καθώς συγκεντρώνουν μόλις το 22% των προτιμήσεων του συνόλου, δείχνοντας ότι οι πολίτες ζητούν θεσμικές λύσεις για τα προβλήματά τους. Εξαίρεση σε αυτό το εύρημα ενδεχομένως αποτελεί το σχετικά υψηλό 46% της ηλικιακής ομάδας 17-34.
Κοινωνικές διαθέσεις και πολιτική συμπεριφορά
Οι κοινωνικές διαθέσεις της περιόδου συνθέτουν ένα ιδιαίτερο μωσαϊκό, όπου η ανησυχία συνυπάρχει με την προσδοκία της αλλαγής. Το κυρίαρχο συναίσθημα που καταγράφεται είναι η «ελπίδα παρά την απαισιοδοξία» με ποσοστό 53%, η οποία λειτουργεί ως κοινωνικό αντίδοτο απέναντι στη ματαίωση (18%) και την καθαρή αισιοδοξία (22%).
Η ελπίδα αυτή εμφανίζεται ιδιαίτερα ενισχυμένη στις πλέον παραγωγικές ηλικίες, αγγίζοντας το 55% στους πολίτες 35-44 ετών και το εντυπωσιακό 63% στην ομάδα 45-54 ετών.
Όσον αφορά τους παράγοντες που επηρεάζουν την πολιτική συμπεριφορά, η έρευνα δείχνει ότι οι συλλογικές ταυτότητες και οι κομματικοί φορείς εξακολουθούν να διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο, ιδιαίτερα για τους ψηφοφόρους της Αριστεράς και της Κεντροαριστεράς.
Τέλος, για το 23% των πολιτών που δηλώνουν απογοητευμένοι από την πολιτική και δεν περιμένουν τίποτα από αυτήν, η οικογένεια και το στενό φιλικό περιβάλλον αναδεικνύονται σε ποσοστό 72% ως έσχατο πλην ισχυρό καταφύγιο απέναντι στις καθημερινές δοκιμασίες.
