Η Ελλάδα συγκαταλέγεται πλέον στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τη μεγαλύτερη κατανάλωση ενέργειας για την ψύξη κατοικιών, καθώς οι ολοένα συχνότεροι και εντονότεροι καύσωνες αυξάνουν τη χρήση κλιματιστικών και άλλων ηλεκτρικών συσκευών για να κάνουν τα σπίτια πιο δροσερά.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το 2024 τα ελληνικά νοικοκυριά κατανάλωσαν 11,9 χιλιάδες τερατζάουλ (TJ) ενέργειας για ψύξη, κατατάσσοντας τη χώρα στην τρίτη θέση στην ΕΕ, πίσω μόνο από την Ιταλία (26,3 χιλ. TJ) και την Ισπανία (14,3 χιλ. TJ).
Παράλληλα, η ψύξη αντιστοιχεί πλέον στο 7,4% της συνολικής τελικής ενεργειακής κατανάλωσης των ελληνικών νοικοκυριών, ποσοστό που είναι το τρίτο υψηλότερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Υψηλότερη εξάρτηση από την κατανάλωση ενέργειας για κλιματισμό εμφανίζουν μόνο η Κύπρος (16%) και η Μάλτα (15%), ενώ στην Ισπανία και την Ιταλία τα αντίστοιχα ποσοστά περιορίζονται στο 2,5% και 2,3%.
Η αύξηση της χρήσης κλιματιστικών στην Ελλάδα είναι εντυπωσιακή. Την περίοδο 2018-2024, η κατανάλωση ενέργειας για ψύξη αυξήθηκε κατά 103%, υπερδιπλασιάζοντας τις ανάγκες των νοικοκυριών.
Αντίστοιχα μεγάλες αυξήσεις καταγράφηκαν στην Ισπανία (+127%), στην Ουγγαρία (+171%), στη Φινλανδία (+163%) και στη Σλοβενία (+114%), γεγονός που αποτυπώνει ότι η ανάγκη για ψύξη εξαπλώνεται πλέον σε ολόκληρη την Ευρώπη και όχι μόνο στον ευρωπαϊκό Νότο.
Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, η κατανάλωση ενέργειας για ψύξη κατοικιών σχεδόν διπλασιάστηκε μέσα σε μόλις έξι χρόνια, από 40,5 χιλιάδες TJ το 2018 σε 80,4 χιλιάδες TJ το 2024, σημειώνοντας αύξηση 99%. Αν συγκριθεί με το 2010, όταν η αντίστοιχη κατανάλωση ήταν μόλις 15,5 χιλιάδες TJ, η αύξηση φτάνει το 420% μέσα σε 14 χρόνια.
Τα στοιχεία συνδέονται άμεσα με την άνοδο της θερμοκρασίας στην Ευρώπη. Σύμφωνα με την υπηρεσία Copernicus, ο Ιούνιος του 2026 ήταν ο θερμότερος που έχει καταγραφεί ποτέ στη Δυτική Ευρώπη και ο δεύτερος θερμότερος παγκοσμίως, ενώ τα 2024, 2023 και 2025 αποτελούν τις τρεις θερμότερες χρονιές στην ιστορία των μετρήσεων.
Η αυξανόμενη ανάγκη των Ευρωπαίων να κάνουν πιο δροσερά τα σπίτια τους έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει και την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Στους καύσωνες του Ιουνίου, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας αυξήθηκε σημαντικά στις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης, οδηγώντας σε έντονη άνοδο των χονδρεμπορικών τιμών. Στη Γερμανία οι τιμές ξεπέρασαν τα 200 ευρώ ανά μεγαβατώρα, στη Γαλλία πλησίασαν τα 160 ευρώ/MWh, ενώ στην Ισπανία ξεπέρασαν τα 110 ευρώ/MWh, καθώς η αυξημένη χρήση κλιματιστικών συνέπεσε με περιορισμένη παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές και προσωρινές μειώσεις της πυρηνικής παραγωγής.
Ακόμη μεγαλύτερη αύξηση αναμένεται να δείξουν τα συγκεντρωτικά στοιχεία του Ιουλίου.
Η Eurostat επισημαίνει ότι η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται ταχύτερα στον κόσμο, με ρυθμό περίπου διπλάσιο από τον παγκόσμιο μέσο όρο, γεγονός που αναμένεται να αυξήσει ακόμη περισσότερο τις ανάγκες για ψύξη τα επόμενα χρόνια.
