Η νέα φάση του πολέμου στη Μέση Ανατολή με επιθέσεις σε εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου αποτελεί καινούργια σημαντική απειλή για την παγκόσμια οικονομία.
Η αντεπίθεση του Ιράν σε ενεργειακές εγκαταστάσεις του κόλπου και ειδικά σε Κατάρ, Σαουδική Αραβία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μετά τα πλήγματα σε δικούς του παρόμοιους στόχους οδήγησε σε νέο άλμα τις τιμές του αργού πετρελαίου μπρεντ που ξεπέρασαν και τα 113 δολάρια το βαρέλι και του φυσικού αερίου που στην Ευρώπη (TTF) έφτασαν τα 69 ευρώ η μεγαβατώρα με ημερήσια αύξηση 26%. Χθες διαμορφώνοντας στα επίπεδα των 52 ευρώ.
Οι νέες επιθέσεις δημιουργούν προϋποθέσεις για παρατεταμένες διαταραχές στις προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου στην πηγή, την ώρα που κλειστή παραμένει και η σημαντικότερη ναυτική οδός μεταφοράς ενέργειας, τα Στενά του Ορμούζ. Από εκεί μεταφερόταν κανονικά περίπου το 20% του παγκόσμιου εφοδιασμού με πετρέλαιο και υγροποιημένο φυσικό αέριο.
Η κλιμάκωση επιδεινώνει την άνευ προηγουμένου διαταραχή του παγκόσμιου ενεργειακού εφοδιασμού και έχει ανεβάσει επικίνδυνα το «θερμόμετρο» της οικονομίας αλλά και της πολιτικής, με χώρες από Ευρώπη έως Ασία και Αμερική να αναζητούν τρόπους να αντιμετωπίσουν τα μεγάλα κόστη πλέον στην ενέργεια.
Τα πλήγματα
Το Ισραήλ και το Ιράν είχαν πλήξει ενεργειακές εγκαταστάσεις καθ’ όλη τη διάρκεια του σχεδόν τριών εβδομάδων πολέμου, αλλά οι επιθέσεις της Τετάρτης έβαλαν στο στόχαστρο μερικούς από τους σημαντικότερους κόμβους στον πλανήτη.
Η μεγάλη επίθεση του Ισραήλ την Τετάρτη σε εγκαταστάσεις φυσικού αερίου του Ιράν στο Νότιο Παρς φαίνεται ότι είχε ως στόχο να καταπνίξει σημαντική πηγή εσόδων για το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, την ομάδα που είναι επιφορτισμένη με την υπεράσπιση του ιρανικού καθεστώτος από εσωτερικές και εξωτερικές απειλές, ανέφεραν πηγές στη Wall Street Journal. Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων τον Ιανουάριο. Οι ΗΠΑ, οι οποίες είχαν προηγουμένως δεσμευτεί να περιορίσουν τις επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές του Ιράν, ενημερώθηκαν για το σχέδιο του Ισραήλ εκ των προτέρων και δεν είχαν αντίρρηση δήλωναν Αμερικανοί και Ισραηλινοί αξιωματούχοι την Τετάρτη.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ενέκρινε την επίθεση, δήλωναν Αμερικανοί αξιωματούχοι, για να πιέσει το Ιράν να ξεμπλοκάρει τα Στενά του Ορμούζ. Οι αξιωματούχοι ανέφεραν επίσης ότι ο Τραμπ πίστευε ότι η Τεχεράνη έλαβε το μήνυμα και πως τώρα ο αμερικανός πρόεδρος δεν θέλει να πληγούν άλλες ιρανικές ενεργειακές υποδομές, ανέφεραν οι ίδιες πηγές. Το βράδυ της Τετάρτης ο Τραμπ αρνήθηκε ότι οι ΗΠΑ γνώριζαν εκ των προτέρων για την επίθεση του Ισραήλ στο κοίτασμα Νότιο Παρς.
Τώρα ο Τραμπ λέει ότι το Ισραήλ δεν θα προβεί σε περαιτέρω τέτοιες επιθέσεις εκτός εάν το Ιράν προχωρήσει σε ανάλογα νέα πλήγματα.
Μετά την επίθεση στο Νότιο Παρς, ο κρατικός πετρελαϊκός γίγαντας QatarEnergy στο Κατάρ είχε κάνει λόγο για εκτεταμένες ζημιές μετά από επιθέσεις από ιρανικούς πυραύλους που έπληξαν τη βιομηχανική πόλη Ras Laffan, η οποία επεξεργάζεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εφοδιασμού με φυσικό αέριο.
Η Σαουδική Αραβία δήλωσε ότι αναχαίτισε και κατέστρεψε τέσσερις βαλλιστικούς πυραύλους που εκτοξεύτηκαν προς το Ριάντ την Τετάρτη και μια απόπειρα επίθεσης με drone σε εγκατάσταση φυσικού αερίου στα ανατολικά της χώρας. Σήμερα Πέμπτη το Ιράν επιτέθηκε ξανά στις εγκαταστάσεις φυσικού αερίου του Κατάρ και οι πύραυλοί του στόχευσαν επίσης την πρωτεύουσα της Σαουδικής Αραβίας.
