𝟱 Οκτωβρίου 𝟭𝟵𝟮𝟯.
Η νύχτα που το Σύμπαν μεγάλωσε
Μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1920,
οι αστρονόμοι δεν γνώριζαν ακόμη αν η Ανδρομέδα ήταν μέρος του δικού μας Γαλαξία ή ένας ολόκληρος, ξεχωριστός γαλαξίας.
Η Ανδρομέδα εμφανιζόταν στον ουρανό σαν μια αχνή, παράξενη «νεφέλη».
Το μεγάλο ερώτημα ήταν απλό αλλά τεράστιο:
Ήταν όλο το Σύμπαν ο Γαλαξίας μας;
Τη νύχτα της 5ης προς 6η Οκτωβρίου 1923,
ο 𝗘𝗱𝘄𝗶𝗻 𝗛𝘂𝗯𝗯𝗹𝗲 παρατηρούσε την Ανδρομέδα με το τεράστιο, για την εποχή, τηλεσκόπιο 𝗛𝗼𝗼𝗸𝗲𝗿 των 100 ιντσών στο 𝗠𝗼𝘂𝗻𝘁 𝗪𝗶𝗹𝘀𝗼𝗻.
Πήρε μια φωτογραφική πλάκα και σημείωσε τρία αντικείμενα ως “𝗡”, θεωρώντας ότι ήταν 𝗻𝗼𝘃𝗮, άστρα που είχαν ξαφνικά γίνει πολύ φωτεινά.
Όταν όμως συνέκρινε την πλάκα με παλαιότερες φωτογραφίες, παρατήρησε κάτι παράξενο.
Ένα από αυτά τα «nova» δεν συμπεριφερόταν
σαν 𝗻𝗼𝘃𝗮.
Η φωτεινότητά του ανέβαινε και έπεφτε με προβλέψιμο τρόπο.
Ήταν ένας Κηφείδης μεταβλητός αστέρας, ένα είδος άστρου που μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως «κοσμικός δείκτης απόστασης».
Ο 𝗛𝘂𝗯𝗯𝗹𝗲 κατάλαβε ότι είχε μπροστά του κάτι πολύ σημαντικό.
Πήρε τον μαρκαδόρο του, διέγραψε το “𝗡” και έγραψε δίπλα: “𝗩𝗔𝗥!”
Η μέτρηση της απόστασης έδειξε ότι το άστρο βρισκόταν πολύ πέρα από τα όρια του Γαλαξία μας.
Άρα η Ανδρομέδα δεν ήταν μια παράξενη περιοχή μέσα στον Γαλαξία.
Ήταν ένας ολόκληρος άλλος γαλαξίας.
Και μαζί της, το Σύμπαν έγινε ξαφνικά απείρως μεγαλύτερο.
Ο 𝗛𝘂𝗯𝗯𝗹𝗲 συνέχισε τις παρατηρήσεις του και μέχρι το τέλος του 1924 είχε εντοπίσει δεκάδες μεταβλητούς αστέρες στην Ανδρομέδα. Η ανακάλυψη έβαλε ουσιαστικά τέλος στη μεγάλη διαμάχη για το αν οι «σπειροειδείς νεφέλες» ήταν αντικείμενα μέσα στον Γαλαξία μας ή ξεχωριστά «νησιωτικά σύμπαντα».


