Η απώλεια αποτελεί μια ανθρώπινη εμπειρία και αναφέρεται σε κάθε τι που παύει να υπάρχει, διαταράσσοντας την αίσθηση σταθερότητας. Απώλεια είναι κάθε τι που φεύγει από τη ζωή μας ή που αφήνουμε πίσω μας. Σημαντικές αλλαγές ζωής και αποχωρισμοί ενέχουν στοιχεία απώλειας κι επηρεάζουν βαθιά τον ψυχισμό των παιδιών.
Ωστόσο, η ομιλία που πραγματοποιήθηκε από την Κατερίνα Διαμαντοπούλου, ψυχολόγο MSc-συστημική ψυχοθεραπεύτρια, στη Διδάχειο Σάλα Πολιτισμού, εστίασε σε μία από τις πιο απαιτητικές και επώδυνες μορφές απώλειας: το θάνατο. Συγκεκριμένα, αναδείχθηκε η σημασία του τρόπου με τον οποίο μιλάμε στα παιδιά για το θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου.
Την κυρία Διαμαντοπούλου προλόγισε η ιδιοκτήτρια της Διδαχείου Σάλας Πολιτισμού, Αμαλία Κουσαδιανού-Διδάχου, η οποία ανέφερε πως η Κατερίνα Διαμαντοπούλου είναι ένα νέο κορίτσι και ταυτόχρονα μια εξαιρετική ψυχολόγος, με ήθος, ευγένεια, αυτοπεποίθηση και δυναμισμό.
Κεντρικό μήνυμα της ομιλίας που έκανε η κυρία Διαμαντοπούλου ήταν ότι τα παιδιά δεν πρέπει να μένουν έξω από τη συζήτηση για το θάνατο και το πένθος. Έχουν ανάγκη να γνωρίζουν την αλήθεια και να τους δοθεί η δυνατότητα να θρηνήσουν.
«Μ’ έναν ειλικρινή, σαφή και συναισθηματικά ασφαλή τρόπο, μπορούμε να επικοινωνήσουμε το θάνατο, χρησιμοποιώντας λέξεις που είναι κατανοητές για την ηλικία τους, αποφεύγοντας εκφράσεις που ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση ή παρερμηνείες. Αυτό είναι πολύ σημαντικό, καθώς οι σωστές λέξεις βοηθούν ένα μικρό παιδί ν’ αντιληφθεί ότι ο θάνατος είναι ένα οριστικό και αμετάκλητο γεγονός. Η απόκρυψη της αλήθειας ή η σιωπή μπορεί να εντείνει το άγχος και την ανασφάλεια στα παιδιά, ενώ, αντίθετα, μια ήρεμη και ειλικρινής στάση από την πλευρά του ενήλικα λειτουργεί καθησυχαστικά και ανακουφιστικά», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε, επίσης, στη σημασία της αναγνώρισης και αποδοχής όλων των συναισθημάτων που μπορεί να νιώσει ένα παιδί με την ανακοίνωση του θανάτου, αλλά και κατά τη διάρκεια του πένθους. «Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να δίνουμε εμείς οι ενήλικες χώρο και χρόνο, για να εκφράσουν τα παιδιά αυτό που νιώθουν ή τυχόν απορίες, χωρίς να αισθάνονται ότι πρέπει να καταπιεστούν. Ο ενήλικας λειτουργεί ως πρότυπο, δείχνοντας με τη στάση του ότι όλα τα συναισθήματα είναι φυσιολογικά και ανθρώπινα. Αγκαλιάζουμε κάθε συναίσθημα που νιώθει ένα παιδί και, με την παρουσία μας, το υποστηρίζουμε να μάθει να το αντέχει, αλλά και να το αντιμετωπίζει», επισήμανε.
ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΘΡΗΝΟΥΝ ΣΕ… ΔΟΣΕΙΣ
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η αναφορά της στο ότι «τα παιδιά θρηνούν μ’ έναν διαφορετικό τρόπο από τους ενήλικες, συχνά θρηνούν ”σε δόσεις”. Μπορεί να εναλλάσσουν στιγμές παιχνιδιού με έντονες εκδηλώσεις θλίψης. Κάθε άνθρωπος και άρα και το κάθε παιδί βιώνει την απώλεια μ’ ένα μοναδικό τρόπο και ο ρόλος του ενήλικα είναι να στέκεται δίπλα του με κατανόηση, υπομονή και αυθεντικότητα».
Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι, παρ’ όλο που η απώλεια αποτελεί μια ιδιαίτερα επώδυνη εμπειρία, η ζωή δεν σταματά, αλλά συνεχίζει να εξελίσσεται και να μεγαλώνει γύρω από αυτήν. Σταδιακά, το άτομο την επεξεργάζεται και την ενσωματώνει με τον τρόπο του στην καθημερινότητά του, προχωρώντας μπροστά, βρίσκοντας νέους τρόπους νοηματοδότησης και συνέχειας της ζωής.




